Memur-Sen tarafından, kamu vazifelilerinin sendikal hak ve özgürlükleri ile mali ve toplumsal haklarını belirleyen Toplu Kontrat sistematiğinin düzenlendiği ‘4688 Sayılı Kamu Vazifelileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanunu’nun ele alındığı ‘4688 Kamu Vazifelileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanunu Yargı Kararları ve Türel Tartışmalar 2’ Sempozyumu düzenlendi. Adalet Bakanı Yılmaz Tunç ve akademisyenlerin iştirakiyle gerçekleşen programda, ilgili kanunun eksik ve tamamlayıcı istikametleri ele alındı.
Programda bir açılış konuşması gerçekleştiren Memur-Sen Genel Başkanı Ali Yalçın, 1995 yılında anayasa değişikliğinden sonra 4688 sayılı Yasanın 2001’de yürürlüğe girdiğini hatırlatarak, “Bu yasa 2010 yılında referandum sürecinde Memur-Sen olarak çabamızla ve hükümetin referandum paketine dahil etmesiyle birlikte toplu kontrat hakkını içerecek formda yine ikinci mevzuat olarak revize edildi, gözden geçirildi ve toplu kontrat sistemiyle mevcut toplu kontrat sistemiyle o günkü şekillenen boyutuyla bilemediniz üç en fazla beş toplu kontrat yapılır. Ondan sonra bu yasa tıkanır ve yeni tartışmak yeni tartışma mecbur hale gelir demiştik. Sahiden de kanunun üzerinden 25 yıl geçti. Toplu kontrat hakkını elde edişimizin 16’ıncı yılı ve 2001 yılında 873 bin olan kamu vazifelisi sayısı bugün 4 milyonu buldu. Memur emeklisi sayısı da 2,5 milyonu aştı” açıklamasında bulundu.
“4688 Sayılı Kanunu’nda ıslahata gereksinim var”
Yalçın, 4688 Kanun’un kamu vazifelileri sendikacılığına ait yükü taşıyabilecek boyutta olmadığının belirterek, “4688 Kamu Vazifelileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanunu’nun milletlerarası hukuku dikkate alarak tekrar gözden geçirilmesi ve ıslahat edilmesi kuraldır. Memur-Sen olarak biz yasanın eksik ve problemli taraflarını hazırladığımız raporlarla, düzenlediğimiz sempozyum, kongre, çalıştaylarla, katıldığımız Kamu Personeli Danışma Kurulu Toplantısında bu mevzudaki tespitlerimizle, hükümet yetkilileriyle yaptığımız diplomasi ile ilgili görüşmelerle ve toplu kontrat süreçlerinde yaşadığımız krizlerle ayrıntılarını, münasebetlerini, alternatiflerini tüm boyutlarıyla ortaya koyduk. Geride bıraktığımız bir evvelki toplu mukavele olan 7’inci periyot toplu kontratta de yasanın değişikliğine ait bir mutfak çalışması yapılmasını ve bunun hükümete sunulmasını kararlaştırdık lakin ortadan geçen 2 yıl içerisinde bu çalışma tamamlanamadı. Birkaç göstermelik toplantıyla ötelendi, oyalandı ve memur sendikacılığı 8’inci devir toplu kontratta birebir yasal boşlukla tekrar masaya zorlanılmış oldu ve masa krizle bitti” sözlerine yer verdi.
“Toplu kontratta 30 günlük mühlet kâfi değil”
Yalçın, toplu mukavele görüşmelerinde bine yakın unsurun görüşüldüğünü ve 30 günlük mühletin hiçbir sorunun sıhhat bir biçimde tartışılmasına müsaade etmediğini kelamlarına ekledi.
Toplu kontratta uzlaşma halinde gidilen hakem heyetinin de sıhhat bir yapıda olmadığını söz eden Yalçın, “Alternatif uzlaştırma yolları arabuluculuk sistemi de maalesef sürecin içerisinde alınmamış durumda. Uygulamada ortaya çıkan sıkıntıların tahlili, için ise yargı yolu dışında hiçbir düzenek yok. Oradan da sonuç çıkartmak pek mümkün değil. Toplu mukavele kazanımlarımızın garantisi yok. Toplu kontrat kararları bir idari kararla iptal edilebiliyor. Güldürü üzere bir durumla karşı karşıyayız. Kimi kurumlar mukavele kararlarını çeşitli münasebetlerle uygulamıyor” tabirlerine yer verdi.
“Bizim sendika ömürüz ILO kontratlarına uygun değil”
Yalçın toplu mukavelede yasasında tarafların eşitliği prensibinden dayanışma aidatına, sendikal garantilerden yedekli masa sistemine kadar birçok sorunun olduğunu savunarak, “Bizim sendika ömürüz altına imza attığımız Memleketler arası Çalışma Örgütü’nün (ILO) kontratlarına uygun değil. İç hukuk ILO normlarına uygun olmadığı üzere uygulamada ve uyuşmazlıklarda da Anayasanın 90’ıncı unsuru işletilmiyor. Kanunlar sosyolojiye uyumlu olmalıdır. Değişen koşullara nazaran yenilenmeliler. Aksi takdirde muhtaçlığa karşılık veremez hale gelirler. Bugün yaşadığımız durum tam da bu. Sonuç itibariyle kanun ortada. Yaşanan meseleler da ortada. Eskiler ‘tatbiki mümkün olmayanın ıslahı da mümkün olmaz’ demişlerdir. Onun için kanunun yerine sıfırdan bir kanun yapılması, Türkiye Yüzyılı vizyonuna yakışır bir yasa için herkesin sorumluluk alması gerektiği bir yerdeyiz ve bu mevzuda bir ıslahata muhtaçlık var. Sıfırdan bir çalışma gerekiyor.
“Emeğin pahasını bulması, hakkaniyetli paylaşımın birinci şartı”