Bakan Bolat, “Dünya Gümrük Günü” hasebiyle Bakanlıkta düzenlenen toplantıda, dünyada ismi konulmamış ticaret savaşları olduğunu, gümrük vergilerinin de bu savaşların en kıymetli aracı olarak kullanıldığını söyledi.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın vizyonu olan “Türkiye Yüzyılı”nda yatırım, üretim, istihdam ve ihracat odaklı büyümeyi sağlamak ve mal ve hizmetleri dünyanın dört bir yanına ulaştırmak için özel dalla bir arada uğraş ettiklerini lisana getiren Bolat, ihracatçının rekabet gücünü desteklemeyi, ticaret erbabının önündeki pürüzleri azaltmayı, yasa dışı ticaret uygulamalarını önlemeyi misyon bildiklerini anlattı.
Bolat, Türkiye’nin 2025’te mal ve hizmet ihracatının 396,5 milyar dolar olarak gerçekleştiğini anımsatarak, halihazırda ihracatta 400 milyar dolar hududuna yaklaşıldığını bildirdi.
Bakanlık bünyesinde çalışanların yüzde 75’inin gümrük çalışanından oluştuğuna işaret eden Bolat, şu bilgileri paylaştı:
“Toplam 161 gümrük yönetimimiz var, toplam vergi gelirlerinin yüzde 20’sini bu teşkilat topluyor. Gümrükten anında tahsilat yapılıyor, 3-5 saniye sonra Hazine ve Maliye Bakanlığına elektronik ortamda aktarılıyor. 2025’te 187 milyon yolcu, 12 milyon araç, 8 milyon 400 bin ihracat ve ithalat konteyneri gümrüklerimizden geçiyor. 1 milyona yakın uçak, 107 binden fazla gemi seferi var, 5,1 milyon tır, 5 milyon da yolcu aracı hudut kapılarımızdan geçiyor ve bütün bunların gümrük süreçleri bir yıl içinde muvaffakiyetle tamamlanıyor.”
“Sonradan ve ikincil denetimlerle 13 milyar 600 milyon lira kamunun gelir hakkını tespit ettik”
Bolat, 5,7 milyonu ihracat, 3,7 milyonu ise ithalat olmak üzere toplam 9,4 milyon gümrük beyannamesi üzerinde 7 gün 24 saat çalışma yapıldığını, gümrük işçisinin, ihracat beyannamelerinin kendilerine ulaşmasından sonra en fazla 4 saat içinde süreçleri sonlandırdığını söyledi.
Dünya Gümrük Örgütünün 2026 yılı temasının “Gümrük, teyakkuz ve kararlılıkla toplumu korur” olarak belirlendiğini vurgulayan Bolat, ulusal iktisadın temelinin güçlü gümrükler olduğunun altını çizdi.
Bolat, bilhassa lojistik bölümünün ulusal gelirin yüzde 13’ünü oluşturduğunu, bu bölümün 40 milyar doları aşan ihracat geliri sağladığını belirtti.
Gümrük yönetimlerini gerek fiziki donanımla gerekse bilgisayar sistemleriyle yenilediklerine de işaret eden Bolat, data tahlili ve yapay zeka usulleriyle yapılan raporlama ve hedefleme çalışmalarının karar alma süreçlerine olumlu yansıdığını tabir etti.
Bolat, çeşitli metotlarla gerçekleştirilen kontrol çalışmalarına da değinerek, “Sonradan ve ikincil denetim sistemleri işletilerek de kamunun hakkı olan gelirlerin sonradan tahsili de mümkün hale gelebiliyor. Geçen yıl yapılan sonradan ve ikincil denetimlerle tam 13 milyar 600 milyon lira kamunun gelir hakkını tespit ettik, mükelleflere tahakkuk ettirilerek tahsil yoluna getirildi.” diye konuştu.
“Birçok uygulama en yeterli halde kullanılıyor”
Bakanlıkça geliştirilen Tek Pencere Sistemi’nden BİLGE Gümrük Platformu’na, hava yolu süreçlerinin dijitalleştirilmesinden yapay zeka takviyeli TAREKS’e kadar birçok uygulamanın en güzel formda kullanıldığını anlatan Bolat, kaçakçılıkla çaba kapsamında ise kapalı devre güvenlik kamera sistemlerinden MİLTAR Projesi’ne, plaka tanıma, araç altı görüntüleme sistemlerinden bagaj taramaya kadar teknolojinin imkanlarından faydalandıklarını lisana getirdi.
Bolat, bu çalışmalar doğrultusunda geçen yıl gümrüklerde 98,5 milyar liralık kaçak eşyanın ele geçirildiğini hatırlatarak, yaklaşık 34 ton uyuşturucuya el konulduğunu bildirdi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın bu yıl için belirlediği 410 milyar dolarlık ihracat maksadına ulaşmak için çalışmaya devam ettiklerini belirten Bolat, “Yasa dışı ticaretle gayrete devam edeceğiz, gençlerimizi, toplumumuzu zehirleyen uyuşturucu kaçakçılığıyla gayret edeceğiz, kamu iktisadının hakkını koruyacağız.” tabirlerini kullandı.
Bakan Bolat, konuşmaların ardından, misyonlarını yaparken gösterdikleri özveri nedeniyle gümrük işçileri ile gümrük yönetimine dayanak sağlayan paydaşlara verilen “2026 Dünya Gümrük Günü Liyakat” sertifikalarını takdim etti.